Mạn đàm về giọng hót chòe lửa.

Thảo luận trong 'CHÍCH CHÒE LỬA' bắt đầu bởi Pedroledoan, 14/7/11.

  1. Pedroledoan

    Pedroledoan Well-Known Member

    Tham gia:
    15/9/10
    Bài viết:
    100
    Thích đã nhận:
    308
    Đến từ:
    Hà nội
    :applause::laughing: MẠN ĐÀM VỀ CÁCH CHĂM SÓC CHÒE LỬA – GIỌNG HÓT CHÒE LỬA

    Bắt đầu vào thời kỳ chim sung mãn, xin được mở chuyên mục mạn đàm về giọng hót của chòe lửa, một loài chim đặc biệt được nhiều người ngưỡng mộ, tuy mỗi người chơi có một mục đích riêng, nhưng có lẽ nói đến chòe lửa thì có hai điểm cơ bản làm nên đặc trưng cho chúng, đó là màn trình diễn của cơ thể (lông bó sát người, nhảy bật mọi hướng, đánh đuôi) và màn biểu diễn giọng hót hết sức đa dạng,đặc sắc. Sẽ là rất khó để diễn tả đầy đủ về giọng hót của chòe lửa, vậy nên những điều tôi viết dưới đây chỉ là những cảm nhận cá nhân mà tôi sẽ cố gắng diễn tả, xin được mạo muội viết ra để chia xẻ cùng các anh chị em trên diễn đàn.

    Chòe lửa là loài có thể nói là đứng đầu, hoặc chí ít cũng là một trong các loài chim có khả năng tạo ra những âm thanh đa dạng nhất, liên kết tiếng hót lại để tổng thể có các âm thanh trầm bổng, lên xuống như một bản nhạc, có âm lượng cao thấp trong một biên độ rất lớn, có sự lặp lại tài tình của cùng một âm tiết mà có thể từ từ luyến tăng dần tần số lên rất nhanh, có khả năng phát ra hai dòng âm thanh khác nhau trong cùng một thời điểm, có vốn âm sắc rất đa dạng đôi khi khác hẳn nhau, có tài bắt chước giọng hót của các cá thể chòe lửa khác, của các loại chim khác và thậm chí nhại theo tiếng kêu của của các loại thú nuôi khác.

    Nói như vậy không phải tất cả các cá thể chim đều có thể có được những khả năng vừa nêu ở trên, điều đó còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như dưới đây:

    1- Trước hết đó là bản năng học hỏi, nhất là ở thời kỳ mới lớn, tuy trên các mạng liên quan có nói nhiều đến yếu tố di truyền nòi giống (địa danh, danh tiếng từ quê hương, gia tộc tổ tiên), nhưng tôi cho rằng điều kiện học hỏi của môi trường xung quanh (tiếng hót của các chú chim đã trưởng thành, kể cả các loài chim khác – là các thầy giáo tự nhiên) mới là điểm mấu chốt, để chúng tạo dựng ra vốn liếng của riêng mình trước khi đến tuổi trưởng thành. Có nghĩa là chòe lửa cần có quá trình học hỏi kiến thức mới tạo được giọng hót của chính mình sau này – ta có thể rộng lượng đánh giá chòe lửa là loài có khả năng tư duy và có trí tuệ nhất định.
    2- Thứ hai là khả năng thích nghi với môi trường nuôi nhốt, điều này là rất khác nhau đối với từng cá thể khi khác nhau về tuổi đời (lúc về làm bạn với loài người), về thể trạng (sau khi trải qua cơn địa chấn bị mắc bẫy và hành trình dài di chuyển trước khi đến điểm dừng cuối cùng), về tố chất của từng chú chim hay nhựa sống để sống sót và trưởng thành trong các điều kiện nuôi nhốt, chăm sóc khác nhau. Đương nhiên cá thể nào thích ứng tốt được (ăn uống, tắm rửa tốt, hoạt bát, nhanh nhẹn, thoải mái với cuộc sống trong lồng) thì đó mới là cơ sở để có thể phát huy hết tài năng có thể có được và điều đó sẽ được thể hiện qua giọng hót và màn biểu diễn cơ thể của mình.
    3- Thứ ba và cũng là điều dễ hiểu nhất đó là sự chăm sóc của người nuôi, điều mà diễn đàn đã đề cập rất nhiều: thức ăn, nước uống, điều kiện vệ sinh, tắm nước, tắm nắng, theo dõi sự thích ứng để điều chỉnh …v..v.! việc này còn tùy thuộc vào mức độ đam mê cũng như kinh nghiệm của “khổ chủ” để chú chim có được điều kiện sống tốt nhất hay không cũng như yếu tố thứ 2 vừa nêu ở trên, Có một điều cũng nên để ý là không phải lúc nào sự chăm sóc tốt nhất cũng đem lại kết quả, nghĩa là nên có điều chỉnh khi thấy không đem lại hiệu quả (thậm chí còn là phản tác dụng khi chăm sóc không đúng cách) và đây chính là sự cần thiết phải có kinh nghiệm (thời gian, thất bại, thành công).
    4- Cuối cùng, điều kiện quan trọng để chú chim phát huy hết bản năng nghệ thuật của mình là việc thay lông hàng năm phải diễn ra tốt đẹp (có đủ chất dinh dưỡng, thời gian thay lông nhanh, khoảng 2 đến 3 tháng, vẫn hoạt bát trong thời gian thay lông) khi đó sự sung mãn mới đến nhanh và đạt đỉnh điểm cao nhất có thể, lúc đó chúng ta mới được thưởng thức giọng hót tốt nhất cũng như vũ điệu đẹp nhất của chú em. Thực chất việc thay lông tốt hay không cũng lại phụ thuộc vào các điều kiện 2 và 3 nêu trên mà thôi, trong đó khả năng thích nghi là yếu tố quyết định.

    Tiếng hót của từng chú chim theo quan sát của tôi đều khác nhau, có thể tông giọng (chòe lửa) là gần như nhau (nói chung) nhưng khi đã được sắp xếp vào trình tự khi thể hiện, tạo cung bậc cho từng nốt nhạc của tổng thể bản nhạc, nó trở thành tác phẩm có bản quyền của từng cá thể. Mỗi cá thể có một vốn những tác phẩm riêng của mình và tuy có thể số vốn đó là nhiều nhưng khi thể hiện chúng thường lặp đi lặp lại một cơ số lần một đoạn nhạc trước khi chuyển sang một đoạn khác vào mỗi lần hót, cũng chỉ một vài tác phẩm được thể hiện trong mỗi lần biểu diễn mà thôi. Trong một số trường hợp đặc biệt ngoại lệ, cũng có cá thể chim có giọng hót có nhiều tông giọng (rất cao như chuông, kim như chòe than hay rất trầm ấm), hoặc có cá biệt chòe lửa có khả năng biểu diễn chương trình của mình với các ca khúc gần như khác nhau, hầu như không lặp lại và kết hợp với rất nhiều giọng hót của các loài chim khác, tạo nên bản trường ca thật sự ấn tượng. Còn về các kiểu hót khác nhau của chòe lửa thi tôi xin liệt kê dưới đây:
    A- Giọng hót sơ khai: (Vỡ lòng)
    Đây là những đoạn hót ngắn, chậm dãi, tuy chưa có luyến láy nhưng rõ ràng, thường mở đầu khi bắt đầu vào thời kỳ sung mãn hoặc khi bắt đầu làm quen với môi trường mới. Giọng hót này nghe như “kêu” hơn và thường là lặp đi lặp lại vài ba lần vào buổi sáng sớm hoặc chiều tối, nghe không hay lắm nhưng là sự mở đầu nên cũng đem lại niềm hy vọng cho chủ nuôi.
    B- Giọng hót chuyện: (Học hỏi, sáng tạo)
    Đây là tổng hợp đa dạng nhất của chòe lửa, hót như thư giãn, há mỏ ít, đứng im một chỗ, âm lượng nhỏ. Ta sẽ được nghe nhiều kiểu phối âm khác nhau, kể cả các giọng hót hay âm thanh bắt chước được từ môi trường xung quanh; Giọng hót này hầu như không lặp đi lặp lại, chim hót trước và ngay cả trong thời kỳ sung mãn khi đứng một mình và ở trạng thái thoải mái; Là giọng hót rất tinh tế và dễ chịu cho người nghe. Dưới đây là một clip của giọng hót này trên mạng Youtube của tác giả có lẽ là người Malasia:
    http://www.youtube.com/watch?v=ZvTFwysSlg0&feature=fvw
    C- Giọng hót sổng: (Khẳng định lãnh địa)
    Là tiếng hót khi bắt đầu sung mãn, chú chim há to mỏ, đầu và người hướng lên phía trên, giọng hót cao, chim đứng yên một mình (không có sự hiện diện của cá thể cùng loại khác) và thể hiện mọi khả năng của mình, cả về độ luyến láy, cả về độ phức tạp, cường độ và biên độ tăng dần khi chim đạt đến đỉnh điểm; Giọng hót này có thể là phần biểu diễn cho những gì đã được tích lũy, học hỏi và mức độ phong phú sẽ tăng dần theo thời gian.
    Với tôi, đây mới là giọng hót có tính nghệ thuật nhất của chòe lửa; Tôi xem trên mạng youtube một số clip của một chú chim TONE (chủ người Thái Lan lấy biệt danh là “Shamabird”) mà thấy thật là đỉnh cao của giọng hót chòe lửa, không biết có còn chú chim nào hay hơn nữa không, xin được giới thiệu với các anh chị em (dù có thể không xa lạ với nhiều người).
    http://www.youtube.com/watch?v=0wlpUXcxPls&feature=related
    http://www.youtube.com/watch?v=fnHN8F1C9io&NR=1
    http://www.youtube.com/watch?v=kX7w7VMJHY8&NR=1
    Bạn LacViet cũng có một clip ấn tượng về giọng hót này
    http://www.youtube.com/watch?v=HafuBw9dCVY&feature=related
    D- Giọng hót đấu: (Bảo vệ lãnh địa-sung mãn)
    Giọng hót này xuất hiện khi có sự hiện diện của một hoặc nhiều hơn của các cá thể chòe lửa khác cũng ở trạng thái sung mãn (căng lửa) hoặc thậm chí có thể xuất hiện khi có tiếng hót to của loài chim khác. Về cơ bản, tiếng hót giống như trong phần hót sổng nhưng lại khác ở chỗ nó được thể hiện ở biên độ cao hơn và nhanh hơn (đan xen tiếng kêu tặc tặc rất đặc trưng); do đó độ luyến láy, vê âm đã giảm nhiều, tần số cao nhiều khi nghe như hơi gắt; Đổi lại chòe lửa lại cho ta màn biểu diễn thể dục nhịp điệu rất đặc sắc, đánh đuôi lên xuống, vắt đuôi dựng đứng, vừa hót vừa nhẩy nhanh chuyền bám xung quanh lồng, trông thật đẹp mắt. Có lẽ trong các cuộc thi ban giám khảo sẽ đánh giá tổng thể mọi khía cạnh khi chòe lửa hót đấu chứ không riêng gì về giọng hót (mà theo tôi là rất khó khăn khi có rất nhiều em đồng thanh biểu diễn). Trên các mạng hầu hết các clip về chòe lửa hót đều miêu tả về giọng hót này.
    E- Giọng hót giao duyên: (Ve vãn-bản năng sinh lý)
    Đây là sự biểu diễn tổng thể về tình ái, phối hợp giữa tiếng hót và sự vận động cơ thể gần giống như khi hót đấu nhưng có sự uyển chuyển và nhẹ nhàng, chậm dãi nhưng chắc chắn, giọng hót du dương luyến láy nhẹ (tán tỉnh). Tôi chưa bao giờ cho chòe lửa kết đôi để sinh sản nên đây chỉ là sự quan sát khi để lồng chim trống cạnh lồng chim mái mà thôi, sau khi đã ghép đôi trong cùng một lồng hoặc aviary có lẽ sự việc khác đi (tiếng hót không còn là quan trọng nữa chăng?).

    Cuối cùng xin có một vài ý kiến tham khảo của bản thân:

    I- Dù là loài hót hay, nhưng không phải cứ tậu chim về, chăm sóc tốt là ta có thành quả, thời gian chờ đợi phải tính bằng năm, tôi đã có những chú chim có vốn rất nghèo và giọng hót lặp đi lặp lại trong năm đầu nhưng mọi truyện đã khác trong các năm tiếp theo; Giọng hót đã phong phú thêm rất nhiều và thật thú vị khi nghe chúng bắt chước được giọng của các chú chim khác (cùng loài và khác loài). Sự kiên nhẫn khi nuôi chòe lửa là cần thiết và đổi lại sẽ cho bạn thành quả ngoài sự mong đợi.
    J- Tôi đã tải nhiều clip chòe lửa hót hay trên mạng, in ra đĩa và chịu khó mở cho các em ở nhà nghe, tuy không phải là hàng ngày nhưng cũng khá thường xuyên, kết quả không như mong đợi nếu không nói là con số 0, chòe lửa phân biệt được thật giả chăng? (các bạn chú ý nhiều khi chúng có cái nhìn rất đặc biệt, có hồn thông thái), hay khi quay clip, âm thanh của đồng loại đã không còn như nguyên bản?
    K- Thật tiếc là gần như không thể tổ chức được cuộc thi về giọng hót sổng của chòe lửa khi điều này không thể xảy ra nếu chúng ta đặt các đấu thủ bên cạnh nhau.
    L- Khi nuôi chòe lửa, nên cho ra ngoài với thiên nhiên nhiều hơn là treo trong nhà, sẽ có tác động rất lớn trong việc chú em học hỏi, rèn luyện cho vốn liếng cho riêng mình (nhưng cũng phải lưu tâm đến độ an toàn, nếu không sẽ có những giây phút bất hạnh buồn bã ê chề như tôi khi đã nhiều lầ bị người ta mượn…. vô thời hạn!).

    Cáo lỗi anh chị em vì bài viết lê thê, xin cảm ơn mọi người.
     
    tung1978, phattai, birdlove and 22 others like this.
  2. catphien

    catphien Well-Known Member

    Tham gia:
    20/6/11
    Bài viết:
    536
    Thích đã nhận:
    741
    Đến từ:
    ho Chi Minh
    Hi Pedroledoan,
    Mình là thành viên mới cũng có nuôi 1 số chích chòe lửa.Nếu bạn có file giọng lửa đấu thì cho mình xin nha
     
    cao van thanh thích bài này.
  3. Pedroledoan

    Pedroledoan Well-Known Member

    Tham gia:
    15/9/10
    Bài viết:
    100
    Thích đã nhận:
    308
    Đến từ:
    Hà nội

    Thân chào Catphien:

    Về giọng hót đấu bạn có thể lên mạng Youtube có cực mhiều luôn, để bạn tham khảo dưới đây là hai clip tiêu biểu, xin gửi bạn. Thân

    http://www.youtube.com/watch?v=P6BDaAVekns&feature=related
    http://www.youtube.com/watch?v=rEN5zpyHwOM&feature=related
     
  4. teopy

    teopy Well-Known Member

    Tham gia:
    26/2/10
    Bài viết:
    159
    Thích đã nhận:
    88
    Đến từ:
    tuy hoa
    con lửa clip 1 là của bạn phải không.nhìn đã thật,chúc mừng bạn.
     
  5. dttvu

    dttvu Active Member

    Tham gia:
    28/1/10
    Bài viết:
    39
    Thích đã nhận:
    21
    Đến từ:
    Biên Hòa
    Hi bạn !
    Bạn dân TH à? mình cũng là dân TH chính gốc đây,mặc dù hiện đang sống ở BH,nhưng cũng nhớ quê lắm,nhớ nhất là những chuyến đi bẫy lửa ở quê,hii. Sắp tới đây có thể mình về thăm quê 1 chuyến,nếu được,có thể gặp để bàn về chim cò được không? nick yahoo của mình : thevu81 hoặc đt : 0983777430.
    Lâu lâu gặp đồng hương mừng quá,hii :)
     
    cao van thanh thích bài này.
  6. hieuvks

    hieuvks Well-Known Member

    Tham gia:
    20/6/11
    Bài viết:
    92
    Thích đã nhận:
    23
    Đến từ:
    hồ chí minh
    bác này bàn về giọng lửa hay quá, bác nuôi cũng nhìu nhĩ
     
    Pedroledoan and cao van thanh like this.
  7. conanking

    conanking Active Member

    Tham gia:
    21/1/10
    Bài viết:
    41
    Thích đã nhận:
    45
    Đến từ:
    Châu Thới - Bình Dương
    rất hay và bổ ích, mình cũng rất mê giọng và nết chơi lăng xăng của chòe lửa
     
  8. JASMINE RICE

    JASMINE RICE Member

    Tham gia:
    1/7/11
    Bài viết:
    10
    Thích đã nhận:
    22
    Đến từ:
    Ho Chi Minh
    Cám ơn bài viết của bác thật hay và sâu sắc. Nhưng co người bảo, CCL hoc theo clip cung đạt tới 90% theo giọng clip, nhưng vì không có dợt chim, nên ra cội chim vẫn nhát và không chịu hót. Vì vậy, vừa dợt clip va thứ bảy, chủ nhật vẫn ra cội dợt, để chim dạn dĩ hơn. Còn Bác nói, dợt clip thì kết quả cũng bằng số 0. Vậy bác có thể giải thích rõ hơn, về vấn đề này được không? vì tôi cũng rất quan tâm đến vấn đề này, để học hỏi thêm kinh nghiệm. Xin cám ơn Bác và các anh em có nhiều kinh nghiệm chỉ bảo.
     
    phattai and Pedroledoan like this.
  9. Pedroledoan

    Pedroledoan Well-Known Member

    Tham gia:
    15/9/10
    Bài viết:
    100
    Thích đã nhận:
    308
    Đến từ:
    Hà nội

    Thân chào Bác Jasmine Rice:

    Trước hết xin cảm ơn Bác về những lời động viên cho bài viết.
    Còn nội dung mà Bác đã đề cập tôi xin có vài lời như sau:
    Cảm nhận của tôi về tác dụng của việc dợt chim qua các clip lấy từ trên mạng như đã nói ở trên là có thật, tôi cũng đã tham khảo rất nhiều ý kiến trên các diễn đàn nên đã rất hứng thú với việc tuyển chọn những clip hay, hy vọng những chú chòe lửa của mình khi được nghe các giọng hót tầm cỡ idol đó sẽ có thể bắt chước được, không được mười phần chí ít thì cũng có pha đôi chút giọng hót đỉnh cao vào vốn trường ca của minh. Thật tiếc là dù đã mất nhiều công làm việc đó nhưng chưa bao giờ tôi cảm nhật được rằng những chú chim của mình làm được điều đó, trong khi chúng lại bắt chước được giọng gần như hoàn chỉnh của các cá thể khác cùng loài (chòe lửa) và tương đối giống với các cá thể khác loài (chòe than, chào mào…) cùng sống trong nhà.
    Việc này dù biết rằng không thể đánh giá chung cho toàn bộ các chú chòe lửa được nhưng tôi cố gắng lý giải để tìm ra đâu là nguyên nhân và tôi đã viết những cảm nhận của mình, để Bác hiểu rõ hơn, tôi xin trình bày như dưới đây:
    1- Đầu tiên, hệ thống âm thanh qua các phương tiên ghi âm, ghi hình đều được phát minh nhằm phục vụ cho loài người, rất có thể không ghi được âm thanh với tần số của các loài chim (nằm ngoài giới hạn tần số âm thanh cho con người, quá cao hoặc quá thấp). Dù tai chúng ta nghe có vẻ là như nhau nhưng có thể chú chim của chúng ta lại nghĩ là khác.
    2- Hầu hết các clip được thực hiện ngoài trời, hoặc ngay cả trong nhà đều có một lượng tạp âm nhất định, ảnh hưởng ít nhiều đến sự chân thực của giọng hót chim, nhất là khi chúng ta tải từ trên mạng về tạp âm còn nhân lên nhiều lần. Tôi cũng đã ghi hình nhiều lần các chú chim ở nhà hót, khi nghe lại cũng nhận thấy có sự khác biệt ít nhiều bởi có sự so sánh khi được nghe trực tiếp. Các bạn có thể kiểm chứng điều này với chú chim của minh.
    3- Nhưng mà chòe lửa có tài bắt chước cả các âm thanh khác cơ mà? (tiêng hót chim khác loài, tiêng động nước chảy, cưa máy… khi được nghe thường xuyên). Quả là chúng có khả năng đó, nhưng các giọng hót của các cá thể cùng loài và khác loài cũng như các tiếng động lặp đi lặp lại ở ngay xung quanh chúng (chắc mọi người chúng ta đều nuôi hơn 1 chú chim) sẽ có ảnh hưởng tác động đến thính giác của chúng hơn hẳn, vì âm đó là nguyên bản (live-cho dù vẫn còn tạp âm môi trường), âm đó là sống động (stereo-độ trầm bổng được cảm nhận), và nó có tiếng vọng như ở ngoài thiên nhiên (surround-có phản hồi, không gian ba chiều). Tất cả các yếu tố đó có thể sẽ hấp dẫn hơn các âm thanh phát ra từ các clip chăng?

    Tôi không khẳng định những điều trên, mà chỉ là cảm nhận của cá nhân mà thôi, xin được chia xẻ cùng các anh chị em. Hy vọng có được sự góp ý, bổ khuyết, phản biện của mọi người để tích lũy thêm kiến thức cho một thú vui mà đã thật sự là niềm đam mê – CHÒE LỬA.

    Thân chào.
     
  10. JASMINE RICE

    JASMINE RICE Member

    Tham gia:
    1/7/11
    Bài viết:
    10
    Thích đã nhận:
    22
    Đến từ:
    Ho Chi Minh
    Cám ơn Bác Pedroledoan.
    Đồng ý với những ý kiến mà bác đưa ra. Có lẽ bác đã thực tập nhiều lần và đưa ra kết quả hết sức thuyết phục. Vì vậy, nên mọi người thường đem chim ra cội dợt hơn, để chim học hỏi tiếng hót lẫn nhau. Nếu như để ở nhà mà tập được thì tất cả chim sẽ đoạt giải hết. Tôi cũng đang tập cho CCL của mình tập hót theo chim yến hót Canary, nhưng thỉnh thoảng vào lúc trời mưa thì mới nghe nó hót một đoạn ngắn giống giọng canary, nhưng vào cội hay những lúc hót đấu thì tuyệt nhiên không nghe nó hót nữa. Tôi mới tập cũng gần được 1 tháng, mỗi buổi sáng tập khoảng 20 phút. Những lời giải thích của bác hết sức khoa học và logic. Tôi đồng ý với quan điểm của bác, mặc dù đó cũng là ý kiến cá nhân của mỗi người. Kỳ này về, chắc không luyện thanh cho em nó nữa, vì thấy chắc cũng không có kết quả gì. Một lần nữa, xin chân thành cám ơn bác đã dành thời gian và giải thích thắc mắc thấu đáo.
    Nếu mọi người đọc được bài viết ''Mạn đàm về giọng hót của CCL'' của bác Pedroledoan, xin cho một lời cám ơn.
    Cám ơn tất cả mọi người khi đọc bài viết này.
     
    tung1978, phattai, BeNghe and 2 others like this.

Chia sẻ trang này