thông tin cá ngựa-gây giống&phát triển

Thảo luận trong 'Hỏi đáp về hồ cá' bắt đầu bởi binhvirile, 26/5/07.

  1. binhvirile

    binhvirile Well-Known Member

    Tham gia:
    22/4/07
    Bài viết:
    236
    Thích đã nhận:
    10
    Đến từ:
    ho chi minh
    www.khoaocthuysan.org



    [​IMG]
    Cá ngựa, một loài hải sản vùng nhiệt đới, chúng ta vẫn thường thấy treo bán khá nhiều ở các nhà hàng trên đường 1A đoạn qua khu vực miền Trung. Nó thuộc họ cá chìa vôi, có tên khoa học là Hippocampus.

    Loài cá này có thân hình kỳ dị: dáng người cong queo, mồm hình ống, mắt lồi, ngực lép, bụng ỏng, đuôi nhỏ xíu... bơi lắc lư, nhưng quý, hiếm. Được người đời xưa nay coi như là một vị thuốc bổ, dùng ngâm rượu, có thể giúp cho sức khỏe... của đấng mày râu thêm khỏe....

    Chuyện tự tình, sinh nở của cá ngựa cũng lạ: Con cá ngựa cái đẻ trứng, còn cá ngựa đực thì... đẻ con.

    Bụng cá ngựa đực thường to hơn bụng cá cái. Đặc biệt, ở duới bụng cá ngựa đực có một cái túi, được cấu tạo bằng hai lớp da mỏng. Mặt trong của cái túi này có vô số mạch máu nhỏ li ti...

    Cá ngựa trưởng thành, được 1-2 năm tuổi, là quãng đời có sức khỏe sinh sản tốt nhất. Cá ngựa cái đẻ trứng, mỗi năm khoảng 10 lứa. Mỗi lứa khoảng 100 đến 1.000 trứng. Lứa đầu ít, sau nhiều dần lên.

    Vào thời điểm cá ngựa cái chuyển dạ đẻ trứng, nó tìm đến với cá ngựa đực (thường vào lúc sáng sớm hoặc chiều tối). Khởi đầu, là cuộc đuổi bắt lẫn nhau, chúng di chuyển liên tục. Rồi, cá ngựa đực mở rộng miệng túi (dưới vây hậu môn), cho cá ngựa cái đẻ trứng vào túi, đồng thời phóng tinh dịch thụ tinh cho trứng. Và, kể từ lúc đó, nó bắt đầu thời kỳ mang "bầu". Suốt thời gian mang "bầu" này, ổ trứng nằm trong túi cá ngựa đực dần dần phát triển thành phôi, và được cá đực nuôi dưỡng bằng việc cung cấp dinh dưỡng thông qua các mạch máu nhỏ li ti (như thể những dây rốn...) ở bên trong thành túi. Cái bụng chửa của cá đực ngày càng phình to, nặng nề. Nó lặn xuống sâu hơn, lộ rõ vẻ nặng nhọc, ít vận động, ít ăn.

    Thời gian cá ngựa đực mang "bầu"- vừa đủ cho ổ trứng nở thành các cô, chú cá ngựa con, thường là khoảng 10-12 ngày (trong điều kiện nhiệt độ nước biển nơi nó đang sống với cái bụng chửa vào khoảng 28-30 0C), hoặc 16-18 ngày (nếu nhiệt độ nước là 20-220C). Đến khi trứng nở thành cá con, thì cá ngựa đực chuyển dạ - nó cũng phải trải qua cuộc "vượt cạn" nhọc nhằn, giống như tất cả những người làm mẹ khác của muôn loài...

    Nếu bạn nuôi cá ngựa giống trong bể nhân tạo, thì nên nhớ, ngay sau khi cá ngựa đực vừa đẻ xong, phải vớt nó sang bể khác. Nếu để sống chung, có thể nó sẽ ăn thịt những cá con bé xíu đó.

    Dương Thủy Hải
    ------------------
    Cá ngựa là loài cá có hình dáng kỳ lạ, đầu giống đầu ngựa, thân không có vảy, mõm hình ống, không có răng. Chúng thuộc nhóm cá chìa vôi (Syngnathoidei), chỉ có một giống là Hippocampus và xuất hiện cách đây ít nhất 40 triệu năm. Kích thước loài này thay đổi khá lớn: loài nhỏ nhất Hippocampus minotaur chỉ dài 10 - 20 mm, loài lớn nhất dài đến 300 mm (H. kelloggi). Do khả năng di chuyển chậm, để trốn tránh kẻ thù, cá ngựa thường sống ngụy trang trong các thảm cỏ biển, rạn san hô và có khả năng thay đổi màu sắc theo môi trường.

    Đa phần cá biển là loài tạp giao (giao phối với nhiều cá thể khác nhau), nhưng cá ngựa là loài đơn giao, chúng sống với nhau rất chung thủy. Đây là lý do tại sao người phương Tây thích nuôi loài cá này trong nhà vì chúng biểu tượng cho hạnh phúc của gia đình. Theo ước tính của các chuyên gia, hàng năm trên thế giới hàng trăm ngàn con cá ngựa được nuôi làm cảnh, đặc biệt ở Mỹ, châu Âu và Singapore. Giá một con cá ngựa nuôi cảnh ở Hawaii là 70 - 300 USD, tùy theo loài và kích thước. Ở Việt Nam, giá cá ngựa xuất khẩu nuôi cảnh chỉ dao động từ 3 - 5 USD.

    Nuôi cá ngựa cảnh là nghề chơi khá công phu, trước đây rất ít người nuôi vì cá thường chết sau một vài tuần lưu giữ. Lý do là cá ngựa nuôi được đánh bắt ngoài tự nhiên, không thích nghi được với điều kiện nuôi nhốt. Ngày nay, nhờ những thành tựu trong việc cho sinh sản nhân tạo, cá ngựa được thuần hóa từ nhỏ, nên chúng dễ dàng sống trong bể nuôi, nghề chơi cá ngựa trở nên phổ biến hơn. Khó khăn lớn nhất là cá ngựa ở tự nhiên chỉ ăn mồi sống, di động, cá chỉ ăn mồi “chết” sau một thời gian dài tập luyện. Việc luyện cá đòi hỏi người nuôi phải có tay nghề cao. Hiện nay Viện Hải dương học Nha Trang đã thành công trong việc khép kín chu trình nuôi cá ngựa, thuần hóa và chuyển đổi màu sắc của chúng. Kết quả này có thể ứng dụng để phát triển nghề nuôi cá cảnh ở nước ta.

    Cá ngựa là loài “rộng muối”, chúng có thể sống ở độ mặn 20 - 35%o, nhiệt độ nước dao động từ 27 - 300C. Cá có thể nuôi trong các bể kính có dung tích từ 100 - 300 lít nước biển, mật độ nuôi 1 con/15 lít nước. Yêu cầu bắt buộc đối với nuôi cá cảnh biển nói chung và cá ngựa nói riêng là phải sử dụng hệ thống nuôi tuần hoàn, qua lọc sinh học. Nuôi theo phương pháp này sẽ hạn chế thay nước và nhờ các vi sinh sống trong lọc sinh học, chuyển hóa các khí độc (NH3) có trong nước, thành khí ít độc hơn (NO3). Cá ngựa được cho ăn no, ngày một lần, bằng thức ăn đông lạnh (con ruốc hoặc Mysis). Hàng ngày phải hút (siphon) thức ăn thừa và các chất thải khác có trong bể nuôi. Thông thường, cứ sau hai tuần thì thay 1/3 nước nuôi để bảo đảm nước luôn luôn sạch. Bể nuôi nên trang trí đơn giản, phỏng theo sinh cảnh cá ngựa ngoài tự nhiên là cỏ biển hoặc rạn san hô nhân tạo, tạo cảm giác bắt mắt cho người xem.

    Như trên đã trình bày, cá ngựa có thể thay đổi màu sắc theo môi trường, cho nên khi nuôi cá ngựa trong bể kính cần phải thiết kế thành bể có màu sắc thích hợp để cá có thể chuyển màu. Màu mà cá ngựa nuôi thường chuyển là vàng, một ít trường hợp cá chuyển sang màu đỏ. Để làm được điều này cần phải làm cho đáy và mặt lưng của bể có màu xanh nước biển.

    Cá biển nuôi cảnh thường mắc bệnh do nấm, vi khuẩn hoặc động vật đơn bào gây ra.

    Tốt nhất là nên phòng bệnh, bằng cách tắm định kỳ cho cá. Đối với cá ngựa, hàng tháng nên tắm formol 100 ppm, trong 1 - 2 giờ để phòng bệnh. Đây là biện pháp có hiệu quả cao nhằm bảo đảm cá sống lâu dài trong bể nuôi.

    Cá ngựa sinh trưởng nhanh, vòng đời tương đối ngắn chỉ 4 - 5 năm tuổi, cho nên khi mua cá ngựa làm cảnh, cần chọn những con có kích thước nhỏ từ 60 - 80 mm (3 tháng tuổi). Cá sẽ phát triển thành cá trưởng thành sau 3 - 4 tháng nuôi. Nếu chăm sóc và nuôi tốt, cá có thể đẻ vào khoảng 6 tháng tuổi. Ở nước ta, nghề chơi cá cảnh biển chỉ mới phát triển trong vài năm gần đây, số lượng người nuôi không nhiều vì cá thường bị bệnh mà chết, cá ngựa có thể là một ngoại lệ vì những ưu điểm nói trên.

    Trong tương lai gần, một số loài cá biển sẽ được cho sinh sản nhân tạo ở nước ta (cá khoang cổ, amphiprion...) để phục vụ cho nghề nuôi cảnh và bảo vệ nguồn lợi các loài động vật có giá trị thẩm mỹ này.

    Hiện nay tại Nha Trang có cung cấp cá ngựa giống và hướng dẫn người dân nuôi làm cảnh trong hồ kiếng là Viện Hải dương học Nha Trang: Số 1 Cầu Đá, TP. Nha Trang, tỉnh Khánh Hòa, ĐT: 058. 590036

    TS. TRƯƠNG SỸ KỲ (Viện HảI dương học Nha Trang)



    Thành công trong việc sản xuất giống và nuôi cá ngựa thương phẩm
    Nguồn www.khoahocthuysan.org



    Theo TS Trương Sĩ Kỳ -hiện nay Viện Hải Dương học đang thử nghiệm sản xuất giống và nuôi thương phẩm ba loài cá ngựa có tên khoa học là cá ngựa đen (Hippocampus kuda), cá ngựa vằn (Hippocampus comes), cá ngựa gai (H. spinosisimuss).

    Mục đích của việc nghiên cứu là để nhân rộng số lượng loài cá đang có nguy cơ cạn kiệt, tạo công ăn việc làm và lợi ích kinh tế của người dân, cũng như phục vụ xuất khẩu, phục vụ cho việc nuôi cá cảnh ở Mỹ, Singapore...

    Song song với việc sản xuất giống, Viện cũng tiếp tục bố trí các thí nghiệm nhằm hoàn thiện qui trình nuôi. Việc nghiên cứu chuyển đổi màu sắc cá ngựa cũng đang được tiến hành. Với thành công này, sau mỗi tháng, Viện sẽ nhân giống thành công từ 5.000 – 7.000 con giống ở quy mô trại sản xuất nhỏ, dung tích bể nuôi khoảng 20 khối nước biển.

    Vốn đầu tư cho nuôi cá ngựa không nhiều nhưng lợi nhuận tương đối cao, tỷ lệ sống đạt trên 70%. Mặc dù được nhân giống nhân tạo, nhưng chất lượng con giống vẫn đảm bảo sinh trưởng tốt, cá ngựa có phát triển và tỷ lệ sinh sản cao so với cá ngựa sinh sống tự nhiên. Cá nuôi đến sáu tháng tuổi sẽ tái phát dục và sinh sản cho thế hệ F2, khép kín vòng đời của cá ngựa. Chất lượng không thua kém gì cá tự nhiên và so với thế giới.

    Ở Việt Nam, hầu như tất cả công trình nghiên cứu cá ngựa là do tập thể cán bộ của Viện tiến hành từ những năm 80 của thế kỷ trước. Việc nhân giống thành công sẽ đem lại lợi ích kinh tế rất lớn, nếu đầu tư tốt và tìm thị trường tiêu thụ cá ngựa sống dùng cho y học ở Trung Quốc, Hồng Công và nuôi cảnh ở các nước phương Tây thì hiệu quả kinh tế đạt được sẽ gấp nhiều lần so với các mô hình chăn nuôi khác. Trước đây, biện pháp phục hồi nguồn lợi loài cá quý hiếm này thả hàng chục ngàn con cá ngựa giống ra biển, nhưng thành công với quy trình này của Viện Hải dương học trong việc nhân giống và nuôi thương phẩm sẽ làm giảm áp lực khai thác ngoài tự nhiên.

    Theo tiến sĩ Kỳ, trị giá công nghệ nhân giống khoảng 2 tỷ đồng, nhưng với thành công vừa đạt được, có thể nói đây là thành quả to lớn nhất không chỉ ở Việt Nam mà so với thế giới, vì ưu điểm của qui trình nuôi cá ngựa ở Viện Hải Dương Học là kỹ thuật thấp, vốn đầu tư không lớn, nhưng năng suất đạt được lại rất cao.

    “Trong một tương lai rất gần, người dân có thể nuôi được cá ngựa ở trong các trại tôm giống (hiện tại đang bỏ hoang, vì nghề nuôi tôm sú ở nước ta đang gặp nhiều khó khăn về dịch bệnh). Điều này sẽ làm ổn định công ăn việc làm cho các hộ nuôi nghèo. Ngoài ra, thành công trong việc chuyển đổi màu sắc cá ngựa phục vụ cho nuôi cảnh là một điều rất thú vị trong khi nghiên cứu của chúng tôi, kết quả đạt được chỉ do sự ngẫu nhiên. Thông thường cá ngựa có màu đen, nhưng chúng tôi có thể chuyển chúng sang màu vàng, có khi là màu đỏ” - tiến sĩ Kỳ cho biết.

    Hiện nay, quy trình sản xuất giống và nuôi thương phẩm cá ngựa chưa chuyển giao chính thức cho một đơn vị hay cá nhân nào, nhưng Viện Hải Dương học cũng đã phổ biến quy trình nuôi cho một số hộ dân ở Khánh Hòa, kết quả đạt được rất khả quan.
     
  2. hag

    hag Well-Known Member

    Tham gia:
    12/3/07
    Bài viết:
    563
    Thích đã nhận:
    6
    Đến từ:
    Mười mùa hoa
    Mình cũng thích cá ngựa lắm, nhưng chỉ thích con đực thui nha!!! ~X(
    Có bạn nào trên diễn đàn nuôi cá ngựa kiểng không vậy ta, nếu
    có post hình cho anh em xem thử hén. Nhìn mấy chú ngựa thú vị phết :applause:
    Cám ơn bài sưu tầm của bạn!
     
  3. duccom3412

    duccom3412 Well-Known Member

    Tham gia:
    5/6/07
    Bài viết:
    467
    Thích đã nhận:
    1,036
    Đến từ:
    HCM
    Cá này nuôi có đẽ nhiều không vậy bạn,bạn còn tấm hình nào pót lên cho anh em cùng xem được không
     
  4. GHT

    GHT Thích ăn phở

    Tham gia:
    18/1/06
    Bài viết:
    4,669
    Thích đã nhận:
    20,294
    Đến từ:
    Việt Nam
    Bài viết đã được đăng trên trang chủ, cảm ơn binhvirile rất nhiều.
     
  5. fairy0259

    fairy0259 Well-Known Member

    Tham gia:
    29/8/07
    Bài viết:
    60
    Thích đã nhận:
    121
    Đến từ:
    Long An
    Mình định nuôi nhưng không biết mua ở đâu? Chăm sóc như thế nào? Ai biết xin tư vấn!
     
  6. ejay

    ejay Well-Known Member

    Tham gia:
    24/8/07
    Bài viết:
    95
    Thích đã nhận:
    2
    Đến từ:
    Nha Trang & TP HCM
    Hiện em mới mang từ viện hải dương học Nha Trang vào 4 em cá ngựa 4 tháng tuổi. Anh em nào thích cá ngựa liên hệ em để qua giao lưu, thích thì mua luôn :D
    Call em để qua nhà chơi coi cá ngựa nha 0905270531
     

Chia sẻ trang này