Trầu - Cau cây cảnh của làng quê Việt Nam

Thảo luận trong 'Cây hoa cảnh quanh nhà.' bắt đầu bởi NGOCUONG, 12/5/07.

  1. NGOCUONG

    NGOCUONG Tẩu hỏa vì lan

    Tham gia:
    12/4/06
    Bài viết:
    736
    Thích đã nhận:
    685
    Đến từ:
    TP.HCM
    Nói về Việt Nam mình, sau đồng lúa vàng, lũy tre xanh thì phải nói ngay đến cây cau, dàn trầu.
    Nói đến đám cưới của người Việt, mâm quả là phải có trầu - cau.
    Rồi miếng trầu là đầu câu chuyện, rồi "Đừng xanh như lá, bạc như vôi" (Hồ Xuân Hương)
    Nhưng thời gian gần đây mình thấy trầu - cau ngày càng ít, thay vào đó là cau kiểng (Areca.Triadra) cau đỏ (Aerca.Vetiarina), cau champane, cau vua (thuộc chi dừa (cocos)) có lẽ vì càng ngày càng ít người ăn trầu.
    Nhưng nói gì mình vẫn thích trầu - cau của Việt Nam mình hơn hết thảy vì vậy mình viết bài này cung cấp một số thông tin khoa học cơ bản về trầu và cau để các bạn tiện "ngâm" cứu

    Trầu
    [​IMG]
    Tên khoa học : Piper Betle
    Chi : Hồ tiêu (Piper)
    Họ : Hồ Tiêu (Piperaceae)
    Trong họ hồ tiêu ngoài trầu còn có các loài đáng chú y là Hồ tiêu (pipera.nigrum), lá lốp (Pipera.lolot).

    Cau
    [​IMG]
    Tên khoa học : Areca.Catechu
    Chi: Cau ( Areca)
    Họ: Cau (Arecaceae)
    Trong họ này ngoài chi cau (7 loài) còn có các chi đáng chú ý chi dừa (Cocos), chi Chà Là (Phoenix), chi Thố Nốt (Borussus)
    Nguồn Tham khảo
    http://vi.wikipedia.org/wiki/Trầu
    http://vi.wikipedia.org/wiki/Cau

    Cuối cùng xin bác Peter Parker cho một bài thơ minh hoạ.
     
    NhatChiMai and GHT like this.
  2. peter_parker

    peter_parker Well-Known Member

    Tham gia:
    3/1/07
    Bài viết:
    753
    Thích đã nhận:
    179
    Đến từ:
    Hà Nội
    Tục ăn trầu từ lâu đã trở thành một nết sống đẹp, vừa biểu hiện phong cách, vừa thể hiện tình cảm dân tộc độc đáo.
    Miếng trầu làm mọi người trở lên gần gũi cởi mở với nhau hơn.
    Và với các nam nữ thanh niên xưa nó là cội nguồn để bắt đầu một tình yêu, bắt đầu câu hát để vào hội làng, hội nước.
    Vào vườn hái quả cau xanh
    Bổ ra làm sáu mời anh xơi trầu
    Trầu này trầu tính, trầu tình,
    Trầu loan, trầu phượng, trầu mình lấy ta"
    Hay:
    "Trầu này thực của em têm
    Trầu phú, trầu quý, trầu nên vợ chồng
    Trầu này bọc khăn tơ hồng
    Trầu này kết nghĩa loan phòng từ đây".
    Miếng trầu mang nhiều ý nghĩa về giao tiếp, văn hoá, đạo đức, tâm lý. Nó còn thể hiện mối quan hệ ứng xử trong cuộc sống hàng ngày:
    "Thương nhau cau sáu bổ ba
    Ghét nhau cau sáu bổ ra làm mười".
    Khi muốn chối từ tình cảm của người con trai, người con gái cũng mượn miếng trầu để khéo léo từ chối:
    "Sáng nay em đi hái dâu
    Gặp hai anh ấy ngồi câu thạch bàn
    Hai anh đứng dậy hỏi han
    Miệng nói tay cởi túi trầu mời ăn.
    Thưa rằng: Bác mẹ em răn
    Làm thân con gái chớ ăn trầu người..."
    Tục ăn trầu còn gắn với phong tục nhuộm răng đen để có những "má hồng, răng đen" tiêu biểu của cái đẹp con gái thuở nào. Người thôn nữ má hồng răng đen, một thuở đã trở thành hình ảnh làm si mê biết bao chàng trai, như câu ca xưa
    "Mình về mình nhớ ta chăng
    Ta về ta nhớ hàm răng mình cười
    Nǎm quan mua lấy miệng cười
    Mười quan chẳng tiếc, tiếc người răng đen".
    Ngày nay, để răng trắng nên nhiều người không ăn trầu nữa, nhất là ở thành phố. Tuy nhiên, quan niệm "miếng trầu là đầu câu chuyện" của người Việt Nam vẫn được áp dụng ở những dịp hiếu, hỉ. Vì biếu trầu là tục lệ, là tình cảm nên dẫu có ăn hay không cũng chẳng ai chối từ. Tục ăn trầu, hình ảnh trầu cau đã trở thành hình ảnh gần gũi, rất đặc trưng phong cách Việt Nam.
    Peter_Parker sưu tầm, tóm lược từ Cơ sở Văn Hóa Việt Nam :)
     
    NhatChiMai thích bài này.
  3. ngnghai

    ngnghai Thành viên uy tín

    Tham gia:
    24/10/05
    Bài viết:
    942
    Thích đã nhận:
    1,681
    Đến từ:
    Tp. HCM
    ngnghai là con của xứ trầu Hóc Môn/Bà Điểm-quê hương của 18 thôn vườn trầu. Huyện Hóc Môn ngày trước thuộc tỉnh Gia Định, bây giờ thuộc TP. HCM. Bà Điểm bây giờ là 1 xã của Hóc Môn. Nội, ngoại mình đều sống nhờ lúa và trầu tại đây. Bây giờ bà con không ăn trầu nữa, nên từ nhà nhà trồng trầu xưa kia, bây giờ chỉ còn lại vài vườn trầu ở Bà Điểm chủ yếu để cung cấp trầu cau cưới hỏi. Sợ 1 ngày nào đó không còn vườn trầu nữa mình đã nhờ họa sĩ chụp hình và ngnghai đã mô tả thêm để họa sĩ vẽ cảnh vườn trầu cho con cháu sau này còn biết. Bức tranh sơn dầu đó như thế này đây:

    [​IMG]

    Các anh vạm vở, các chị trắng trẻo, vườn trầu xanh mát. Chung quanh vườn trầu thường là những hàng cau và vườn chuối. Chính tại đây giống chim chào mào Hóc Môn nổi tiếng của VN ăn chuối vườn và làm tổ trên những ngọn trầu! Nhớ da diếc làm sao... những câu ngâm nga của ông bác:
    "Làm trầu thì phải khai mương, Làm trai hai vợ phải thương cho đều!" hay " Con cò nó mổ con lươn, Mấy chị đi đường muốn tía tui hôn, Tía tui lịch sự quá chừng, Cái lưng mốc thít, cái đầu chơm bơm!"...
     
    NhatChiMai thích bài này.
  4. bupsenxanh

    bupsenxanh Member

    Tham gia:
    15/8/07
    Bài viết:
    8
    Thích đã nhận:
    4
    Đến từ:
    Vinh
    Bác ơi! em xem như mấy cây này là cây rau lốt (Pipera.lolot) chứ không phải trầu đâu. Đề nghị bác xem lại giúp cho với ạ! Xin cảm ơn bác!
     
  5. old_moonlight

    old_moonlight Well-Known Member

    Tham gia:
    3/7/07
    Bài viết:
    419
    Thích đã nhận:
    112
    Đến từ:
    Mới sinh ra đã nghe chim hót..
    Mình cũng thấy ngọn cây rau lốt , một loại cây hay sống hoang giả trong rừng, nơi các bờ suối hay dưới các gốc cây ẩm ướt , mới có cái ngọn như vậy, trầu thì là dây leo như là tiêu vậy ,nên thường áp sát vào vật chủ để bám vào đó ,nên ít khi thấy ngọn nó tự do như vậy với nhiều tầng lá như vậy mà chưa bám vào đâu củng lạ , tuy nhiên lá của 2 loại này hơi giống nhau dể nhầm lẩn
     
  6. rongreula

    rongreula Member

    Tham gia:
    30/5/07
    Bài viết:
    21
    Thích đã nhận:
    2
    Đến từ:
    Hồ Chí Minh
    Hôm trước về nhà ông Anh ở Hải Dương thấy hai cây cau lùn đẹp phết.Nó giống như cau ăn quả bình thường nhưng lùn tịt. Có bác nào biết đây do giống nó thế hay là cau ăn quả bị đột biến gien?
    [IMGO]http://aycu09.webshots.com/image/30968/2002417178636225378_rs.jpg[/IMGO]
    [IMGO]http://aycu09.webshots.com/image/30968/2002460053215975522_rs.jpg[/IMGO]
    [IMGO]http://aycu33.webshots.com/image/29072/2002454419320055192_rs.jpg[/IMGO]
    Lần đầu post hình không biết có ổn không.~X( ~X( ~X(
     

Chia sẻ trang này